De grootste vocale klassiekers van Holger Biege in een gevoelvol en sfeervol pianoconcert.
Er zijn ontmoetingen in het leven van twee mensen die zo bepalend en blijvend zijn voor hun verdere levensweg – ‘duurzaam’, zoals men tegenwoordig zegt. In biografieën van kunstenaars, en met name van musici, lees je daar vaak over. Ook de eerste ontmoeting tussen de twee muzikanten Rainer Oleak (geboren in 1953) en Holger Biege (geboren in 1952) werd zo’n ‘duurzame’ ontmoeting, ook al werd die aanvankelijk door geen van beiden als zodanig ervaren.
Dat was in de jaren 1977/78, toen Holger Biege eigen nummers opnam voor zijn eerste album „Wenn der Abend kommt“, sommige in de radiostudio’s aan de Nalepastraße in Oost-Berlijn en andere in de AMIGA-studio aan de Brunnenstraße. Als begeleidingsband voor deze studio-opnames schakelde Holger de Berlijnse jazzrockformatie NEUE GENERATION in, waartoe enkele van de beste muzikanten in dit genre uit de toenmalige DDR behoorden.
De begaafde zanger, pianist, componist en arrangeur Holger Biege was ervan overtuigd dat deze band, in lijn met zijn muzikale intenties, samen het best mogelijke resultaat zou neerzetten, wat vervolgens ook lukte. „Wenn der Abend kommt“ werd meteen een grote hit op de radio en katapulteerde Holger Biege met zijn gelijknamige debuut-lp naar de top van de publieke en media-aandacht.
In die tijd, na het afronden van zijn studie „Meettechniek en Ruimteakoestiek“ aan de Technische Universiteit van Dresden, trad Rainer Oleak als toetsenist toe tot juist deze band NEUE GENERATION. Bij de productie van Biege fungeerde hij meer als stille luisteraar en waarnemer, aangezien Holger zijn pianopartijen immers in zijn eentje opnam. In zijn herinnering duikt een episode op uit de herfst van 1978, toen Holger Biege in zaal 2 van de Oost-Berlijnse omroepstudio’s de basisopnames maakte voor twee nummers die hij voor zijn broer Gerd Christian had gecomponeerd, waaronder diens superhit „Sag Ihr auch“, die in 1979 in de DDR tot „Hit van het jaar“ werd uitgeroepen. Plotseling vroeg Holger om de teksten en zong hij onverwachts zelf over de playbacks heen, „... zodat mijn broer weet hoe ik het me voorstel...“.
Iedereen in de studio, ook Rainer Oleak, kreeg kippenvel, „... omdat Holger het lied zo’n onbeschrijfelijke emotie had meegegeven...“ en die probeert Oleak nu ook met zijn versie te bereiken.
Bij dit alles kreeg hij destijds veel mee van Holgers manier van werken, zijn hoge eisen aan zichzelf en het hele team. Dat maakte indruk op Rainer Oleak, die net als Holger Biege al vanaf zijn vroegste jeugd pianoles had gehad en zijn doel nastreefde om beroepsmuzikant te worden.
Zijn studie aan de TU Dresden kwam hem later vooral van pas bij zijn creatieve werk als producer in zijn eigen geluidsstudio. Eerst voltooide hij echter nog een opleiding aan de gerenommeerde Berlijnse muziekacademie „Hanns Eisler“, in de vakken piano, compositie en muziektheorie.
Er zijn nog meer overeenkomsten tussen de twee hoogbegaafde musici:
hun vaders waren wetenschappers; Holgers vader was werkzaam in verschillende natuurwetenschappelijke disciplines, onder andere aan de Academie van Wetenschappen in Oost-Berlijn, en Rainers vader was de bekende astrofysicus Hans Oleak. Dat heeft veel invloed gehad op de zonen, ook al hebben ze andere beroepswegen ingeslagen.
Holger beoefende tijdelijk astronomie als een volwaardige hobby naast de muziek. Rainer ‘Ole’ Oleak ontwikkelde zich tot een van de meest veelzijdige en veelgevraagde muzikanten in de DDR, met eigen bands: na de NEUE GENERATION eerst samen met de ex-KARAT-zanger Neumi Neumann in NEUMIS ROCK CIRKUS, daarna met de band DATZU.
Tegelijkertijd begon hij zijn werk als componist voor meer dan 1500 film- en televisiemuziekstukken en voor talrijke projecten met collega-muzikanten zoals Reinhard Lakomy, Frank Schöbel, de PUHDYS, Manfred Krug, Armin Müller-Stahl en na de val van de Muur ook met internationale artiesten, waaronder Ute Lemper en Tony Carey.
Ook de bewerking van de kürmuziek voor de laatste Olympische Spelen van kunstschaatsster Katarina Witt is van zijn hand.
In zijn woonplaats Dahlwitz-Hoppegarten (nabij Berlijn) richtte hij in de „Tonscheune Oleak“ zijn eigen geluidsstudio in. En daar ontstond ook de cd „Rainer Oleak speelt Holger Biege“, die door het label KÜNSTLERHAFEN als basisidee aan Rainer Oleak werd voorgelegd ter gelegenheid van zijn 70e verjaardag (19-09-2022) en die voor Oleak in deze vorm een bijzondere artistieke hartstocht is. „De nummers van Holger Biege maken deel uit van mijn jeugd, net als mijn eerste eigen muzikale ervaringen...“, zegt Oleak. Hij rekent drie muzikanten uit de DDR tot zijn voorbeelden: Franz Bartzsch (vooral met zijn nummer „Wind trägt alle Worte fort“), Ulrich „Ed“ Swillms (die de prachtige liederen voor KARAT componeerde) en juist Holger Biege.
Hij bewonderde hem niet alleen om zijn pianospel en composities, maar ook om zijn geheel eigen manier van zingen, zijn bijzondere zangfraseringen. En juist die waren voor Rainer Oleak de grote uitdaging bij de uitvoering van deze solo-piano-cd, een puur instrumentale versie van de door Holger Biege gecomponeerde vocale stukken. Daarvoor had hij een duidelijke aanpak: „...de stukken terugbrengen naar hun harmonische en melodische basis en daaruit een zeer sfeervolle algehele sfeer opbouwen... omdat ik inzag dat Holger Biege een vrij stringente, consistente stijl had... met zijn melodische frasen, de harmonieën en stringente tempi...alles heel voorzichtig, met een paar lichte elektronische elementen subtiel op de achtergrond, om de sfeer van de klinkende piano een beetje te ondersteunen... net als het zout in de soep, dat voor de smaak zorgt...“.
Een andere uitdaging was om de muziek die halverwege de jaren zeventig is ontstaan en geproduceerd "...naar het heden te brengen, haar een beetje moderner te maken, zonder dat de luisteraar zo’n druk voelt om modern te zijn... haar, met alle eerbied, vooral in haar oorsprong te respecteren....en niet te laten zien hoe je de nummers na al die jaren
nog beter of anders kunt maken... wat altijd een gevaar is bij covers.
Ik had niet de ambitie om van een nummer als „Reichtum der Welt“ een bossa nova te maken...“.
De laatste stap in de productie van een album is het mastering, de ‘afwerking van geluidsopnames’. Rainer Oleak en Dirk Mahlstedt van het label KÜNSTLERHAFEN vertrouwden dit toe aan een meester in zijn vak, de Weense masteringingenieur Christoph Stickel, die als geen ander op internationaal niveau staat voor „High End Mastering“, zoals onlangs nog voor het nummer 1-album van de stervioliste Anne-Sophie Mutter met de Amerikaanse filmcomponist John Williams.
Voor talrijke producties, onder andere voor het gerenommeerde label ECM Records voor hedendaagse jazz en klassieke muziek, waaronder het „Budapest Concert“ van Keith Jarrett, ontving hij talrijke onderscheidingen, waaronder Grammy Awards, de Preis der Deutschen Schallplattenkritik en de OPUS Klassik. Alle betrokkenen waren het erover eens dat deze hoge geluidskwaliteit van het album ‘Rainer Oleak speelt Holger Biege’ moest worden bereikt. (Auteur Wolfgang Martin)
