Bekende schrijvers komen naar de havenstad Sassnitz – dit keer onder een motto dat je twee keer moet lezen: STOP ERMEE!
In hun vijfde jaar zijn de Literatuurdagen van Rügen uitgegroeid tot een vast onderdeel van het culturele najaar op het eiland. Van 30 oktober tot en met 1 november 2026 komen er opnieuw vooraanstaande schrijvers en schrijfsters naar de havenstad Sassnitz – ditmaal onder een motto dat om twee keer lezen vraagt: LUISTER! Het gaat over stoppen. En over luisteren. Wat gebeurt er als we even pauzeren en onze oren spitsen? Drie dagen lang nodigt het festival uit tot lezingen, film, performance en debat – om te luisteren en met elkaar in gesprek te gaan.
De eerste Rügener Rede
Bij de opening houdt de Berlijnse schrijfster en columniste Mely Kiyak de eerste „Rügener Rede“. Kiyak, bekroond met de Kurt-Tucholsky-prijs 2021 en de Heinrich-Mann-prijs 2025, heeft onlangs in „Gute Momente“ geluisterd naar haar eigen leven en dat van ons – en daarbij de klanken van de zee en de mensen aan de Oostzeekust vastgelegd. Voor de Literatuurdagen schrijft ze een toespraak over het ophouden. Hiermee begint een reeks die het festival in de toekomst elk jaar zal voortzetten.
Vrijdag: Beslissingen en onrust
Domenico Müllensiefen trapt af met „Manchmal muss man sich entscheiden“. De auteur uit Magdeburg stuurt vrachtwagenchauffeur Sandra door Europa – op een rauwe, grappige en uitbundige manier vertelt hij over iemand die niet alleen onze lasten vervoert, maar ook haar eigen lasten. Heike Geißler volgt met „Michaela Kohlhaas“, het portret van een begraafplaatsmedewerkster die uitgroeit tot een verstoten opstandelinge tegen het comfortabele leven. Een personage dat zich onttrekt aan elke etikettering – ook aan die van een vrouwelijke heruitgave van Kleists titelheld. Deze Kohlhaas zwijgt, zodat wij naar haar kunnen luisteren. De roman werd in 2026 bekroond met de Literatuurprijs van Saksen. De avond wordt afgesloten, in samenwerking met Lichtspiel Sassnitz e. V., met Christian Petzolds film „Miroirs No. 3“(D 2025, 86 min.): het verhaal van twee vreemden die voor elkaar bijna een nieuw leven zouden zijn. Hoe houd je op met rouwen zonder het verlies te verraden?
Zaterdag: Verliezen, onthouding, verzet
Florian Scheibe kijkt in „Verluste“ toe hoe een familie zich in een bunker verschuilt. Wanneer de patriarch een luxebunker plant, beginnen ze allemaal tegen de muren op te lopen – een roman vol wendingen en uiterst vermakelijk over het feit dat er geen ontkomen aan is, zeker niet binnen de familie.
Christoph Peters vertelt in „Ontwenning“ genadeloos en met bittere humor over de alcoholverslaving van een schrijver. „Drinken“ en „Niet-drinken“ zijn de titels van de twee delen van deze roman; de auteur maakt er geen geheim van dat hij hier zijn eigen ervaringen verwerkt.
Ingo Schulze presenteert met „Das Wasser im August“ misschien wel zijn meest persoonlijke boek: een schrijver reist naar Mecklenburg voor een lezing en leest voor uit een nog niet gepubliceerde novelle over zijn eigen jeugd. Het oude ik luistert naar het jonge. Bekroond met de Uwe-Johnson-prijs 2026. Ter afsluiting nodigt de performance Bar Tleby uit in een kroeg in de westvleugel van het Grundtvighaus. Geïnspireerd door Herman Melville vragen de Berlijnse kunstenaars Michael Graessner en Sebastian Orlac het publiek om iets liever niet te doen.
Zondag: terugblikken en afscheid nemen
Op de laatste festivaldag verlaat het programma de hoofdlocatie en verhuist naar het havenstation van Sassnitz. Thea Mengeler leest voor uit „Öffentlicher Nahverkehr“: een jonge influencer stapt uit en neemt de bus – in plaats van aangestaard te worden, staart ze terug. Een uiterst actuele roman over digitaal geweld, schaamte en de valstrikken van zelfreflectie. De afsluiting is voor Gabriele von Arnim met „Abschied leben“, een indringend essay over de angsten en onredelijke eisen, maar ook over de kracht en troost die inherent zijn aan het afscheid. Een afscheidslezing in de havenstad – een passender einde van de literatuurdagen is nauwelijks denkbaar.
Citaten
„Stoppen klinkt als een einde. Maar in het motto schuilt ook een oproep: luister! Luister naar elkaar! Dat is precies waar het dit jaar om draait – even stilstaan en luisteren.“
Sebastian Orlac, festivaldirecteur
„Het Grundtvighaus is een plek waar mensen en gedachten samenkomen. We zijn erg blij dat we dat nu, in het vijfde jaar, kunnen zeggen.“
Anja Sacher, eerste voorzitter van Grundtvighaus e. V.
Kaarten
De Literatuurdagen op Rügen zijn klein maar fijn. Wie erbij wil zijn, moet tijdig reserveren. De festivalpas kost 45 euro, een losse voorstelling 12 euro. Reserveren via www.literaturtage-ruegen.de of 038392 57726.
Het volledige programma met alle tijden en locaties:
literaturtage-ruegen.de/programm_2026
De Literatuurdagen Rügen zijn een evenement van de Grundtvighaus e. V. en worden ondersteund door: het Vorpommernfonds, het district Vorpommern-Rügen, de stad Sassnitz, de Budde-Stichting en de Alfred Toepfer Stichting F.V.S..
Perscontact: Sebastian Orlac ·orlac@literaturtage-ruegen.de
